|
|
»» GÜÇLÜ EMLAK OFİSİ »» BİLGİLENME» Mevzuat |
|
|
Yabancı gerçek ve tüzel kişilerin taşınmaz tasarrufları |
|
|
Türkiye Cumhuriyeti modern bir devlettir. Ülkesinde, yabancı gerçek ve tüzel kişilere, belli şartlarla taşınmaz edinme ve bunları tasarruf etme imkanı tanımaktadır. Özellikle Türk parasının kıymetini koruma hakkında çıkarılan 32 sayılı kanun hükmündeki kararname ile, bu konuda çok büyük değişiklikler ve kolaylıklar getirilmiştir. Bu bölümde yabancı ülke vatandaşlarının ve tüzel kişilerin Türkiye'de taşınmaz edinmeleri ve bunlar üzerindeki tasarruflarına kısaca yer verilmeye çalışılacaktır. Konumuz gereği, yabancılık kavramına kısaca değinmek gerekirse bilindiği gibi tâbiiyet (uyrukluk), fertleri belirli bir devlete bağlayan hukuki ve siyasi bir bağdır. Bulunduğu ülkeye uyrukluk bağı ile bağlı olan kimse, o ülkenin vatandaşı sayılmaktadır. Dolayısıyla bulunduğu ülkenin vatandaşı olmayan kişi o ülke için yabancı sayılır. Buna göre mülteciler, vatansızlar (haymatlos) ile özel statüye tabi yabancılarda (diplomatik temsilciler, yabancı görevliler gb.) yabancı kavramına girerler. |
||
| Türkiye'de taşınmaz edinebilme şartları | ||
| Yabancı gerçek kişiler | ||
|
Birçok ülke gibi Türkiye'de, yabancı ülke vatandaşlarının taşınmaz
iktisabını sosyal, ekonomik, egemenlik, güvenlik gibi çeşitli nedenlerde
bazı şartlara tabi tutmuştur. Yabancı bir kişinin Türkiye' de taşınmaz
edinebilmesi için öncelikle iki şartın yerine getirilmesi gerekmektedir.
|
||
| Mütekabiliyet (Karşılıklı ) : | ||
| Bundan maksat, yabancının tâbiiyetinde olduğu ülkenin, Türk vatandaşlarına da aynı hakkı tanımış olmasıdır. Örnek vermek gerekirse, Almanya, Türk vatandaşlarına, Almanya da taşınmaz edinme hakkı tanıyorsa Türk Devleti de Almanya vatandaşlarına aynı hakkı tanıyacaktır. Bu nedenle mütekabiliyete tabi ülke vatandaşlarının tapu işlemleri merkezden talimat alınmaksızın doğrudan tapu sicil müdürlerince yerine getirilmektedir. | ||
| Kanunu Sınırlamalar: | ||
|
Yabancıların Türkiye' de taşınmaz edinimi bazı yasalarla
sınırlandırılmıştır.
|
||
| Yabancı tüzel kişiler | ||
|
Kural olarak yabancı tüzel kişiler (şirketler, dernekler, vakıflar vs....) Türkiye'de taşınmaz edinememektedirler. Ancak Türkiye ile çeşitli ülkeler arasında yapılan ikili anlaşmalarla, anlaşma yapılan ülkenin tüzel kişilerine, zorunlu olan ihtiyaçları ile sınırlı olmak üzere, taşınmaz edinme ve bunlara tasarruf etme izni verilmektedir. Ayrıca aşağıdaki bahsi geçecek yasalarla, yabancı tüzel kişilere taşınmaz edinebilme ayrıcalığı tanınmaktadır.
|
||
| Yabancı tüzel kişiler işlemlerinde hangi belgeleri ibraz ederler? | ||
|
Yabancı tüzel kişiler tapu işlemlerinde, tüzel kişiliklerini belgeleyen bir belgeyi ibraz etmeleri gerekecektir. Söz konusu bu belge yabancı tüzel kişiliğin kayıtlı olduğu ülke yetkili makamlarınca verilmiş belgeler olacaktır. Belgenin Türkçe olmaması halde noterden tercüme ve tasdikinin yapılması gerekecektir. Ayrıca belgelerin "apostille" şerhinin olmaması halinde belgenin o yer Türk Konsolosluğunca tasdik edilmesi gerekmektedir. Belgelerde temsile ilişkin yetkililer ile, tapu işlemine ilişkin yetkiler belirtilecektir. Yabancı tüzel kişiliğe ait belgeler düzenlendiği yabancı ülke mevzuatına göre verildiğinden Türkiye' de verilen benzer belgelerle aynı şekil ve içerikte olması mümkün olmayabilecektir. Bu hususun takdir ve değerlendirilmesi, işlemi yapan tapu sicil müdürüne ait olup, tereddüt halinde Genel Müdürlükten görüş alınabilecektir. Yabancı tüzel kişi temsilcilerinin vekalet yoluyla işlem yaptırmaları da her zaman mümkündür. |
||
| Yabancıların Türkiye'deki gayrimankul tasarruflarında izleyecekleri yol | ||
| Hemen belirtmek gerekir ki, yabancı ülke vatandaşlarının gayrimenkul iktisabı dışındaki işlemleri, aynı Türk vatandaşlarının işlemleri gibidir. Sadece gayrimenkul iktisaplarında, iktisap edilecek gayrimenkulun askeri yasak bölge içerisinde olup olmadığı ilgili askeri makamdan, gerekiyorsa, yine gayrimenkulun belediye sınırları içerisinde olup olmadığı da, ilgili belediyelerden, tapu sicil müdürlüğünce bir yazı ile sorulmaktadır. Bunlar dışında bazı özel durumlar aşağıda ele alınmıştır. | ||
| Mütekabiliyette (karşılıklı) tabi yabancı ülke vatandaşları | ||
| Tapu sicil müdürlüğüne müracaat yapıldığında, şayet yabancı uyruklu kişi yukarıda mütekabiliyet kısmında belirtilen ülke vatandaşlarından ise tapu sicil müdürlüğü işleme kendiliğinden yön verip, ödemeye ilişkin ilgililerden herhangi bir belge istemeyecektir. Ancak taşınmaz döviz bozdurmak suretiyle alınmış bu hususta belirtilyorsa alım bordrosu müdürlüğe ibraz edilecektir. Bunun dışında askeri makamlar ve gerekiyorsa ilgili belediye ile yazışma yapılacaktır. | ||
| Mütekabileyete (karşılıklı) tabi olmayan ülke vatandaşları ve yabancı tüzel kişiler | ||
| Türkiye taşınmaz ediminde ve tasarruflarında, mütekabiliyeti olmayan ülke vatandaşları (yukarıda yazılı ülkeler dışındaki ülkeler) ile mütekabiliyeti dahi olsa tüm yabancı tüzel kişilerin (şirket,vakıf,vb...) her türlü tapu işlemleri, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü Yabancı İşler Daire Başkanlığından talimat almak suretiyle yerine getirilmektedir. Bunun için bölge müdürlükleri kanalıyla ilgili daire ile yazışma yapılmaktadır. Bunun yanında , mütekabiliyet dahi olsa, 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu uyarınca, turizm bölgesi veya turizm alanı ilan edilen yerler belediye sınırları dışında ise, burada yapılacak işlemlerde, merkezden talimat alınmak suretiyle yerine getirilmektedir. | ||
| Taşınmaz edinmesine izin verenler | ||
| Mevcut duruma göre ülkemizde karşılıklılık ilkesi gereğince, Almanya Federal Cumhuriyeti, Amerika Birleşik Devletleri, Arjantin, Avustralya, Barbados, Belçika, brezilya, Dominik Cumhuriyeti, El Salvador, Fransa Gabon, Guatemala, Hollanda, İngiltere, İrlanda, İspanya, İsrail, İtalya, Kanada, Kenya, K.K.T.C, Kolombiya, Lüksemburg, Malavi, Mısır Arap Cum, Norveç, Orta Afrika Cum, Panama, Peru , Somali, Şili, Tanzanya, Venezüella ve Yunanistan uyruklu gerçek kişiler taşınmaz edinebilmektedirler. | ||
| Taşınmaz edinmesi izne bağlı olanlar | ||
| Kendi ülkelerinde yabancı uyrukların taşınmaz edinmesini bazı şartlara veya izne bağlayan ülke vatandaşlarının ülkemizde taşınmaz edinmek istemeleri halinde karşılıklılık ilkesi gereğince, şarta veya Bankalar Kurulu iznine tabidir. Bu ülkeler; Çat, Cibuti, Çekoslovakya, Çin Halk Cumhuriyeti, Danimarka, Etyopya, Fas, Filipinler, Gana, Güney Kore, Haiti, Irak, İsveç, İsviçre, Japonya, Meksika, Nepal, Nikaragua, Pakistan, Polonya, Portekiz, Romanya, Singapur, Sri Lanka, Togo Trinidad-Tobago, Tunus, Uganda, Ürdün ve Yugoslavya'dır. | ||
| Taşınmaz edinmesi yasak olanlar | ||
|
Bu ülke vatandaşlarının Türkiye'de taşınmaz edinmek istemeleri halinde 1062 sayılı kanuna göre Bankalar Kurulu kararı bulunup bulunmadığının Tapu Kadastro Genel Müdürlüğünden sorulması gereklidir. Bazı ülkeler ise, ülkelerinde yabancıların taşınmaz edinmelerini tamamen yasaklamıştır. Buna göre ; Afganistan, Arnavutluk, Bahreyn, Birleşik Arap emirlikleri, Bulgaristan, Cezayir, Endonezya, Guyana, Hindistan, İran, İzlanda, Katar, Kuveyt, Küba, Libya, Macaristan, Nepal, Nijer, Orman Sultanlığı, Sovyetler Birliği, Suriye, Suudi Arabistan ve Tayland'dır. Yukarıda sayılı ülke vatandaşlarının taşınmaz tasarrufu taleplerinde de konunun öncelikle Tapu Kadastro Müdürlüğüne sorularak, alınacak cevaba göre işleme yön verilmektedir.
|
||